Wetgever verscherpt regels voor ANBI-status

Andrew Mackay
Andrew Mackay
Charity & Impact Investing Specialist
  1. Inspiratie
  2. Vermogensregie
  3. 2020
  4. Wetgever verscherpt regels voor ANBI-status
Blog
01 mei 2020

Wetgever verscherpt regels voor ANBI-status

Bent u betrokken bij een ANBI? Dan is de Fiscale verzamelwet 2021 – die de staatssecretaris van Financiën op 14 april 2020 heeft ingediend – voor u van belang.

De voorgestelde wetswijzigingen zijn onder andere bedoeld om de voorwaarden van de ANBI-status beter te handhaven, meer toezicht te houden op het verlenen van de ANBI-status en om fraude met de fiscale giftenaftrek te voorkomen. Bent u bestuurder van een ANBI of donateur? Dan kan dit relevant zijn voor u.

 

Ik bespreek in deze blog eerst de twee voorgestelde wijzigingen die voor ANBI’s gaan gelden en vervolgens de afschaffing van de giftenaftrek voor contante donaties waar donateurs mee te maken zullen krijgen.

 

De voorgestelde wijzigingen betreffen:

 

1.      Aanscherping integriteitstoets voor ANBI-organisaties

Een van de vereisten voor het verkrijgen (en behouden) van de ANBI-status is de integriteitseis. De staatssecretaris stelt voor om het bereik van de integriteitstoets voor ANBI’s te vergroten door de omschrijving van relevante misdrijven uit te breiden met (groeps)belediging en het aanzetten tot haat, discriminatie of geweld. Verder wordt de integriteitstoets uitgebreid door een explicietere aansluiting bij de systematiek van de Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG). Als de inspecteur gerede twijfel heeft over de integriteit van een of meer bestuurders, leidinggevenden of gezichtsbepalende personen van de instelling, kan hij deze personen verzoeken om een recente VOG te overleggen. Als die VOG niet wordt overgelegd, verleent de inspecteur de ANBI-status niet of trekt hij deze in.

 

2.      Beperking automatische verlening ANBI-status aan buitenlandse overheidsinstellingen

Voor het verkrijgen van de ANBI-status moet voldaan worden aan verschillende voorwaarden. Voor (semi)overheidsinstellingen wordt echter verondersteld dat ze al voldoen aan deze voorwaarden en wordt de ANBI-status automatisch verleend. Dit geldt op dit moment ook voor buitenlandse overheidsinstellingen, zowel van binnen als van buiten de Europese Unie.

 

De wetgever wil nu onder andere voorkomen dat de ANBI-status automatisch wordt verleend aan buitenlandse instellingen die (bijvoorbeeld) doelen nastreven die strijdig zijn met onze Grondwet of het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. In het wetsvoorstel wordt daarom gesteld dat het automatisch verlenen van de ANBI-status alleen zal gelden voor de Staat, de provincies, de gemeenten, de waterschappen en vergelijkbare publiekrechtelijke lichamen in een andere EU-lidstaat of in een andere staat in de Europese Economische Ruimte (EER). Daarnaast geldt het voor de landen Aruba, Curaçao en Sint Maarten, de openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba en ook voor de gemeenten, waterschappen en daarmee vergelijkbare publiekrechtelijke lichamen in die landen of openbare lichamen (het Caribisch deel van het Koninkrijk).

 

Voor alle andere buitenlandse instellingen zal voortaan de normale aanvraagprocedure met toetsing aan de voorwaarden gelden.


Wat betekenen deze twee wijzigingen voor u als oprichter of bestuurder van een ANBI?

  • Bent u bestuurder van een ANBI en bevindt zich in uw bestuur of in de organisatie een persoon die in de afgelopen jaren is veroordeeld voor een misdrijf, waaronder (groeps)belediging en het aanzetten tot haat, discriminatie of geweld? Dan kan uw instelling haar ANBI-status hierdoor verliezen.
  • Bent u of wordt u bestuurder of oprichter van een organisatie die wordt opgericht door een overheidsinstelling van buiten de EU? Dan zal uw organisatie eerst moeten aantonen dat ze aan alle voorwaarden van de ANBI-status voldoet om deze te kunnen verkrijgen.

Contante donaties: wijziging voor donateurs

Het wetsvoorstel regelt naast bovenstaande twee punten nog iets anders: voldoet u uw donaties aan goede doelen contant? Dan kunt u deze niet langer opvoeren als aftrekpost in uw belastingaangifte. Tot nu toe waren contante giften aftrekbaar als u deze gift kon bewijzen met bijvoorbeeld een kwitantie. In de praktijk bleken echter ook kwitanties te worden verstrekt zonder dat de daarop vermelde bedragen waren geschonken. De Belastingdienst heeft de afgelopen jaren een aantal omvangrijke fraudes met kwitanties van contante giften ontdekt en aangepakt. Het is de verwachting dat het afschaffen van de aftrek voor contante giften voor de goede doelen niet tot grote problemen zal leiden, omdat het hierbij meestal om kleine bedragen gaat en er een goed en veilig alternatief is in de vorm van een (digitale) overschrijving. Een gift aan een goed doel via uw bankrekening kan zo bovendien eenvoudig worden aangetoond met uw (digitale) bankafschrift.

 

Wilt u persoonlijk en op maat gesneden advies op het gebied van geven of nalaten aan goede doelen? Neemt u dan contact met mij op met via a.r.mackay@vanlanschot.com of 06 12 59 47 75.

De goededoelensector onderschrijft het belang van integriteit en geeft hieraan invulling door zelfregulering. Dit gebeurt onder andere voor de fondsenwervende goede doelen via de toezichthouder van erkende goede doelen, het Centraal Bureau Fondsenwerving (CBF). Het CBF houdt toezicht op erkende goede doelen op basis van toetsingsnormen. Voor vermogensfondsen heeft de Vereniging van Fondsen in Nederland (FIN) de FIN Code Goed Bestuur opgesteld, deze bevat normen over besturen, toezichthouden, het afleggen van verantwoording en het afwegen van belangen.

Andrew Mackay
Andrew Mackay
Charity & Impact Investing Specialist