BOR verandert mogelijk: is dit het moment om uw bedrijf over te dragen aan uw kinderen?

Hanneke Kroonenberg - Van Lanschot
Hanneke Kroonenberg
Hoofd Kenniscentrum Van Lanschot
  1. Inspiratie
  2. Vermogensregie
  3. 2020
  4. BOR verandert mogelijk: is dit het moment om uw bedrijf over te dragen aan uw kinderen?
blog
11 juli 2020

BOR verandert mogelijk: is dit het moment om uw bedrijf over te dragen aan uw kinderen?

De Bedrijfsopvolgingsregeling wordt mogelijk versoberd. Dat maakt dit een goed moment om na te denken over de overdracht van uw bedrijf aan uw kinderen via een schenking - waarbij u al dan niet zelf de regie over het bedrijf blijft voeren. Ik zal uitleggen waarom. 

Uit onderzoek blijkt dat veel ondernemers de bedrijfsoverdracht naar de volgende generatie voor zich uitschuiven. Toch is dit een goed moment om na te denken over een overdracht aan uw kinderen door middel van een schenking. Mogelijk gaan uw kinderen het bedrijf daadwerkelijk (eventueel samen met u) voortzetten. Maar de overdracht aan uw kinderen kan ook fiscaal gedreven zijn. U draagt in dat geval minimaal vijf jaar vóór een verkoop aan een derde, de onderneming geheel of gedeeltelijk over aan uw kinderen, maar u blijft zelf de regie voeren.  

Huidige regeling
bor
Onder voorwaarden geldt een ruime vrijstelling voor schenkbelasting: alleen over 17% van het meerdere boven € 1,1 mln ondernemings-vermogen is belasting verschuldigd.  Uitgaand van het hoogste tarief voor kinderen draagt u de onderneming tegen 3,4% schenkbelasting over (17% belast ondernemingsvermogen * 20%).
Vrijstelling tot € 1,1 mln ondernemings-vermogen
100%
Vrijstelling vanaf € 1,1 mln ondernemings-vermogen
83%

Twee belastingfaciliteiten

Bij schenking van uw onderneming zijn er momenteel twee belangrijke belastingfaciliteiten. Die faciliteiten hebben alleen betrekking op “echt” ondernemingsvermogen dat wordt overgedragen en niet op beleggingsvermogen dat in de BV zit.

1. Inkomstenbelasting

De eerste faciliteit betreft de inkomstenbelasting. Bij overdracht van de aandelen van de BV moet u in principe de box 2-claim afrekenen met de Belastingdienst. Bij schenking van de aandelen van de BV kan de box 2-claim echter doorgeschoven worden naar de kinderen mits de kinderen 36 maanden op de loonlijst van de onderneming staan. Het is dus geen afstel, maar uitstel van inkomstenbelasting. 

2. Schenkbelasting

De tweede faciliteit betreft de schenkbelasting. Onder bepaalde voorwaarden geldt daarvoor een ruime vrijstelling, die bekend staat als de Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). Tot een ondernemingsvermogen van circa € 1,1 miljoen is er een algehele vrijstelling van schenkbelasting, van het meerdere is 83% vrijgesteld. Voor het toepassen van de BOR moet u als schenker de onderneming al vijf jaar in uw bezit hebben. Vervolgens moeten de kinderen het bedrijf ook vijf jaar voortzetten. Als aan de voorwaarden wordt voldaan is het dus geen uitstel, maar afstel van schenkbelasting. Alleen over 17% van het meerdere boven € 1,1 miljoen is dan schenkbelasting verschuldigd. Voor kinderen is het schenkbelastingtarief maximaal 20%. Over de eerste circa € 127.000 is het tarief 10%. Als we uitgaan van het hoogste tarief kan de onderneming dus voor maximaal 3,4% schenkbelasting worden overgedragen naar de kinderen (17% belast ondernemingsvermogen * 20%).  

Voorstel 1: tot € 5 mln is 75% belast
bor
75
Uitgaand van het hoogste tarief voor kinderen draagt u de onderneming (tot € 5 mln ondernemingsvermogen) tegen 15% schenkbelasting over (75% belast ondernemingsvermogen * 20%).

Voorstel versobering BOR

De BOR ligt al langere tijd onder het vergrootglas. Mogelijk dat deze in een volgende kabinetsperiode wordt herzien. In het onlangs verschenen Bouwstenenrapport wordt onder andere voorgesteld om de BOR te versoberen tot een vrijstelling van 25% van maximaal € 5 miljoen ondernemingsvermogen. Tot een ondernemingsvermogen van € 5 miljoen stijgt de heffing dan van 3,4% naar 15% (75% belast ondernemingsvermogen * 20%). 

Een tweede voorstel voor de BOR in dit rapport is om de vrijstelling helemaal af te schaffen en te vervangen door een betalingsregeling. 

Bij vastgoedondernemingen die vastgoed verhuren, speelt vaak de discussie of dit verhuurde vastgoed als ondernemings- of als beleggingsvermogen aangemerkt moet worden waar de faciliteiten niet op van toepassing zijn. Het financiële belang is erg groot en er worden veel juridische procedures over gevoerd. Een derde voorstel in het Bouwstenenrapport is om verhuurd vastgoed in alle gevallen als beleggingsvermogen aan te merken, waardoor dit deel van het vermogen niet meer in aanmerking zou komen voor de BOR.

Waarde onderneming gedaald door coronacrisis?

Misschien is door de coronacrisis de omzet van uw bedrijf gedaald. Mogelijk is ook de waarde van uw onderneming daardoor (tijdelijk) gedaald. Juist bij een lagere waarde is het een interessant moment om de onderneming aan uw kinderen te schenken. Let er wel op dat de kinderen verplicht zijn de onderneming vijf jaar voort te zetten. Verkoop aan een derde of, nog erger, een faillissement binnen vijf jaar betekent alsnog schenkbelasting afrekenen over de hele waarde van de onderneming ten tijde van de schenking. Zeker bij een faillissement is dat erg wrang.

Welke acties kunt u overwegen?

Samen met uw fiscalist/accountant kunt u bekijken welk deel van het bedrijf u wilt schenken aan de kinderen. Daarbij zijn de volgende zaken van belang: 

Box 2-belasting
Als een kind nog geen 36 maanden op de loonlijst staat, moet u er rekening mee houden dat u over het deel dat u overdraagt box 2-belasting moet betalen. Veel DGA’s willen de box 2-claim zo lang mogelijk uitstellen. Maar de box 2-claim moet uiteindelijk toch worden betaald en volgend jaar gaat het tarief opnieuw omhoog (van 26,25% naar 26,9%). Voor de vrijstelling in de schenkbelasting geldt de eis van 36 maanden loondienst niet. Die faciliteit kunt u wel gebruiken, waarmee  u een aanzienlijke besparing van schenkbelasting kunt realiseren.  

Wilt u de zeggenschap behouden?
Als u de onderneming geheel of gedeeltelijk wilt overdragen, maar de zeggenschap wilt behouden dan zijn hiervoor verschillende mogelijkheden. Waar moet u dan aan denken? In de praktijk wordt vaak gekozen voor een stichting administratiekantoor (STAK). De kinderen krijgen dan geen aandelen geschonken, maar certificaten die recht geven op de economische eigendom. De STAK houdt de zeggenschap. En omdat u zelf bestuurder wordt van de STAK heeft u gewoon de volledige zeggenschap over uw bedrijf.

Als u een deel van uw (ondernemings)vermogen schenkt, is het goed om eerst na te gaan of uw eigen wensen en doelstellingen niet in gevaar komen. Met Vermogenshorizon brengt uw private banker dat graag voor u in kaart. Wilt u eerst meer weten over bedrijfsoverdracht? Dan verwijzen u graag naar onze DGAWijzer Bedrijfsoverdracht

Geschreven naar de stand van zaken op 11 juli 2020.

Wilt u meer informatie?

Meer weten
Neemt u dan contact op met mr. Hanneke Kroonenberg RB. Haar primaire aandachtsgebied is financiële planning voor de directeur-grootaandeelhouder en de vermogende particulier. Zij houdt u op de hoogte van actuele ontwikkelingen op het gebied van Vermogensregie.