Schenken: 3 manieren om zeggenschap te houden

Hanneke Kroonenberg - Van Lanschot
Hanneke Kroonenberg
Hoofd Kenniscentrum Van Lanschot
  1. Inspiratie
  2. Vermogensregie
  3. Schenken: 3 manieren om zeggenschap te houden
blog
16 november 2018

Schenken: 3 manieren om zeggenschap te houden

In de praktijk merk ik dat ouders wel vermogen willen overdragen aan hun kinderen, maar vaak worstelen met de vraag of hun kinderen - nu of in de toekomst - wel verstandig met dit vermogen zullen omgaan.
Een goed schenkingsplan bestaat uit zeven stappen. Een van de stappen is dat u zichzelf de vraag stelt of u zeggenschap wilt behouden over uw schenking. In de praktijk merk ik dat ouders wel vermogen willen overdragen aan hun kinderen, maar vaak worstelen met de vraag of hun kinderen - nu of in de toekomst -  wel verstandig met dit vermogen zullen omgaan.

Stel, u schenkt vanaf de geboorte van uw kind jaarlijks het vrijgestelde bedrag van circa € 5.300. Dan staat er (afgezien van rendement) op 18-jarige leeftijd al bijna € 100.000 op de rekening van uw kind. En als de grootouders van beide kanten ieder ook nog eens jaarlijks € 2.000 belastingvrij schenken, komt dat in totaal op bijna € 170.000. Op het moment dat uw kind 18 wordt , krijgt hij van de bank een brief met het verzoek de handtekeningkaart in te vullen, zodat hij zelfstandig over de rekening kan beschikken. Een schrikbeeld voor veel ouders!

Wat kunt u doen om de zeggenschap over het geschonken vermogen te behouden? Er zijn meerdere mogelijkheden om op een gestructureerde manier familievermogen over te dragen naar de volgende generaties. Welke vorm voor u geschikt is, hangt erg af van uw situatie en wensen. Laat u vooraf goed adviseren door bijvoorbeeld uw notaris of fiscalist. Ik zet hier alvast drie mogelijkheden voor u op een rij. 

3x zeggenschap houden

Bewind

Vermogen komt onder bewind te staan

In een schenkingsakte kunt u opnemen dat het vermogen onder bewind komt te staan. Dat kan een notariële akte, maar ook een onderhandse akte zijn. U bepaalt zelf wie als bewindvoerder wordt aangesteld; meestal is dat een van de ouders. Daarnaast bepaalt u tot welke leeftijd het bewind van toepassing is, bijvoorbeeld tot de 27e verjaardag. Uw kind kan nu alleen met toestemming van de bewindvoerder over het vermogen beschikken.

U moet zich wel realiseren dat uw kind na vijf jaar aan de rechter kan verzoeken het bewind te laten vervallen. Als u dat wilt voorkomen, kunt u in de schenkingsakte een clausule opnemen dat u in dat geval de mogelijkheid hebt om de schenking te herroepen.

Certificeren van vermogen

Zeggenschap en bezit worden gescheiden

Bij deze vorm wordt er een scheiding aangebracht tussen de juridische eigendom (de zeggenschap) en de economische eigendom (het bezit) van het vermogen dat u wilt schenken. Hoe werkt dat? U richt bij de notaris eerst een Stichting administratiekantoor (een Stak) op. U bepaalt daarbij wie als bestuur optreedt; meestal in eerste instantie u als ouder, eventueel aangevuld met kinderen of vertrouwenspersonen. Dan brengt u vermogen (bijvoorbeeld een effectenportefeuille) in de Stichting in en daarvoor krijgt u certificaten terug, die de waarde van het ingebrachte vermogen vertegenwoordigen. Vervolgens schenkt u alle of een deel van de certificaten aan uw kinderen. Het economische eigendom is daarmee in handen van de kinderen. Maar zij kunnen daar niets mee zonder medewerking van het bestuur van de Stak, want dat heeft de zeggenschap over het vermogen.

Een alternatieve manier om een scheiding aan te brengen tussen de zeggenschap en het economische belang van vermogen is het oprichten van een Fonds voor gemene rekening (FGR). Zie voor uitgebreidere informatie onze FamiliefondsWijzer.
Schenken onder schuldigerkenning

U schenkt uw kind een vordering op u

Schuldigerkenning is ook een veelgebruikte methode om te schenken en tegelijkertijd zelf de beschikking over het vermogen te houden. U moet daarvoor wel naar de notaris. In een notariële akte schenkt u uw kind een vordering op u en u krijgt dus een schuld aan uw kind. Die schuld hoeft u pas af te lossen als uzelf of uw partner overlijdt. U moet jaarlijks daadwerkelijk 6% rente over het bedrag van de schuld aan uw kind overmaken. Afgezien van de jaarlijkse rentebetaling houdt u dus de beschikking over het vermogen.

Deze vorm van vermogensoverheveling wordt ook vaak gebruikt als het vermogen ‘vast’ zit in bijvoorbeeld onroerend goed (in box 3).

Wilt u meer informatie?

Meer weten
Neemt u dan contact op met mr. Hanneke Kroonenberg RB. Haar primaire aandachtsgebied is financiële planning voor de directeur-grootaandeelhouder en de vermogende particulier. Zij houdt u op de hoogte van actuele ontwikkelingen op het gebied van Vermogensregie.
Hanneke Kroonenberg - Van Lanschot
Hanneke Kroonenberg
Hoofd Kenniscentrum Van Lanschot